O Ανοιχτός Διάλογος είναι μια θεραπευτική και φιλοσοφική προσέγγιση, που αφορά τόσο την υποστήριξη ατόμων και των δικτύων αυτών σε περιόδους κρίσης, όσο και την οργάνωση της φροντίδας για την ψυχική υγεία. Ο Ανοιχτός Διάλογος ενθαρρύνει έναν πιο συνεργατικό, συμπονετικό και διαφανή τρόπο ύπαρξης με τους ανθρώπους και μια ευέλικτη οργάνωση των υπηρεσιών ψυχικής υγείας. Αν και αρχικά αναπτύχθηκε στην Δυτική Λαπωνία της Φινλανδίας για την αντιμετώπιση ψυχωτικών εμπειριών, ο Ανοιχτός Διάλογος τα τελευταία είκοσι χρόνια έχει εξελιχθεί σε μια ευέλικτη προσέγγιση που μπορεί να εφαρμοστεί σε ποικίλες καταστάσεις ψυχικής υγείας και κρίσης.
Ο Ανοιχτός Διάλογος δίνει έμφαση στην ανοιχτή επικοινωνία και τη συνεργατική λήψη αποφάσεων μεταξύ ατόμων, οικογενειών και επαγγελματιών υγείας. Οι συναντήσεις συντονίζονται από τουλάχιστον δύο επαγγελματίες, ομότιμους συμπαραστάτες, τον/την άμεσα ενδιαφερόμενο/η και το οικογενειακό ή/και το κοινωνικό δίκτυό του/της προκειμένου να παρέχεται εξατομικευμένη και ολιστική φροντίδα. Ο ρόλος των επαγγελματιών και των ομότιμων συμπαραστατών είναι να διευκολύνουνκαι να συμμετέχουν ενεργά στον διάλογο έτσι ώστε να ακούγονται όλες οι φωνές.Στις συναντήσεις τα μέλη της θεραπευτικής ομάδας μοιράζονται ανοιχτά τις εντυπώσεις και τις σκέψεις τους παρουσία του ατόμου και του δικτύου του/της, προάγοντας τη διαφάνεια και την κοινή κατανόηση. Στόχος είναι η δημιουργία ενός χώρου όπου οι άνθρωποι μπορούν ναδιερευνήσουν τις εμπειρίες τους, να αμφισβητήσουν υποθέσεις και να συνδημιουργήσουν νέες έννοιες.
Ο Ανοιχτός Διάλογος προσφέρει πρακτικές και αξίες που μπορούν να εμπλουτίσουν προσεγγίσεις βασισμένες στα ανθρώπινα δικαιώματα για τη θεραπεία, την ψυχική υγεία, τις πρακτικές υγείας και κοινωνικής φροντίδας. Πέρα από τον τομέα της υγείας, οι αρχές του εφαρμόζονται όλο και περισσότερο στη διαχείριση οργανισμών, διευκολύνοντας τη συλλογική λήψη αποφάσεων και την ανάπτυξη μιας συμπεριληπτικής κουλτούρας.
Στο Ινστιτούτο Συστημικής Θεραπείας Θεσσαλονίκης υπάρχει η δυνατότητα για άμεση και ευέλικτη υποστήριξη από διεπιστημονική ομάδα που έχει εκπαιδευτεί στον Ανοιχτό Διάλογο.
Χριστίνα Λαγογιάννη